قبل از هر چیز لازمه از متصدیان امر فیلبانی که زحمت کشیدند و این وبلاگ گروهی را رفع فیفیل کردند شدیداً گلایه کنم چرا که در این چند ماه بهانه خوبی داشتم که با عدم تولید محتوا در غنا بخشیدن به محتوای فارسی وب سهمی ایفا نکنم و خلاصه لذتی داشت نداشتن وبلاگی و به روز نکردن آن.

بگذریم.

این چند روزی که گذشت وقایعی حول و حوش چاوشی رخ داد که باعث شد شبه مقاله ای جهت انتشار در وبسایت هواداران نامبرده ارسال کنم (تصور کنید چه ابعادی داشته این وقایع که منو به مقاله نوشتن ترغیب کرده!!) در انتظار تایید مقاله ۳ روز و ۳ شب سپری شد، درخواستهای تعیین تکلیف بی پاسخ ماند، ولی صیر کردم تا اینکه خبر آمد وبلاگ از فیفیل رها شد، نتیجتاً مقالمون از بیات شدن خلاص شد!

بن بست

چاوشی خواننده ای است استثنایی؛ طرفدارانش استثنایی تر!

در ماههای اخیر فشار روحی شدیدی به طرفداران مشتاق چاوشی وارد شده که مروری بر آنها جهت بررسی شرایط فعلی لازم است:

۱- در اولین روز افتتاح نسخه جدید سایت اعلام شد که آلبوم جدید حول و حوش عید فطر پخش خواهد شد. عید آمد و رفت اما خبری از آلبوم نشد.

۲- انتظار آلبوم کم بود که لو رفتن اسم آلبوم به جای اینکه  شادی بخش طرفداران باشد ، بیشتر به عنوان عدم هماهنگی تیم چاوشی با سایت طرفداران قلمداد شد. در اطلاعیه ای جدید، اسم آلبوم و اطلاعاتی دیگر به صورت رسمی منتشر شد هر چند که برخی معتقد بودند که با این کار آب رفته به جوی باز نمی گردد و سایت طرفداران در درجه دوم اهمیت در اطلاع رسانی اخبار چاوشی قرار دارد. با این حال آنچه که بیشتر طرفداران را به فکر فرو برد، اعلام این خبر بود که تاریخ انتشار آلبوم ژاکت مشخص نیست.

۳- هواداران در حال دست و پنجه نرم کردن با دیو انتظار بودند که خبر انتشار آلبومی به مناسبت میلاد امام رضا (ع) و مشارکت چاوشی مژده ای بود غیرمنتظره و شیرین. زهی خیال باطل! با توجه به تاریخ توزیع آلبوم در ۸۸/۸/۸ ، (به یادماندنی ترین روز سال از حیث توالی اعداد و همزمانی آن با میلاد هشتمین امام شیعیان) بدیهی بود که خلف وعده توزیع کننده تبعات روانی منفی ای  به مراتب بدتر از یک روز عادی خواهد داشت چه برسد به اینکه این خلف وعده چند بار دیگر نیز صورت گیرد و در آخر هم تاریخ انتشار آلبوم ۸ به زمانی نامعلوم موکول شود.

۴-با توجه به اینکه شرکت ایران گام ‎توزیع کننده  آلبوم ۸ است و زمزمه ای مبنی بر توزیع ژاکت نیز توسط این شرکت شنیده میشد زنگ خطر برای هواداران چاوشی به صدا در آمد . و این زنگ زمانی گوش خراش شد که این موضوع به صورت ضمنی تایید شد.

۵- روزها گذشت و خبری از آلبوم نشد و پیگیریهای طرفداران به جایی نرسید تا اینکه یکی از مدیران سایت طرفداران بانی تنظیم گلایه نامه ای شد از جانب طرفداران در نکوهش بد عهدی ایران گام. بیانیه ای که در اکثر سایتها و وبلاگهای موسیقی بازتاب داشت، چه سود که در پس لایه شیرین و نازک همراهی و یکپارچگی، طعم گس اضطرار بود که در مذاق طرفداران چیره می شد.

۶- مدت زمانی از انتشار این بیانیه نگذشته بود که توجه هواداران مستاصل به قول و قرارهای چند ماه پیش چاوشی در مورد انتشار ریمیکسهای آثار قبلی معطوف شد. آن موقع  اعلام شده بود که این ریمیکسها پس از انتشار ژاکت منتشر می شوند و حالا که زمان انتشار ژاکت نامعلوم است، این انتظار پدید آمده که زمان انتشار این ریمیکسها جلو افتد شاید اشتهای سیری ناپذیر طرفداران را اندکی بر طرف سازند تا محرم فرا رسد و امیدواری همیشگی به انتشار آهنگی در این ایام.

راه گریز از بن بست فعلی چیست؟

به نظر می رسد ۳ راه حل وجود دارد:

۱- در کوتاه مدت و در اسرع وقت به صورت روشن و شفاف و کامل به سوالات فراوان کاربران پاسخ داده شود.

۲- در میان مدت ریمیکسهای وعده داده شده منتشر شوند. (تا قبل از ماه محرم)

۳- چاره ای اندیشیده شود تا در دراز مدت از مدیریت برنامه حرفه ای در کنار فعالیتهای هنری چاوشی بهره برده شود.

بدیهی است که بررسی و انجام پیشنهادهای مذکور (بالاخص کوتاه مدت و میان مدت) نقشی کلیدی در رفع و رجوع بی انضباطیهای ایران گام،‌ موجه تر شدن وجهه چاوشی نزد هوادارانش و خرید زمان تا ماه محرم و پایین آمدن توقعات هواداران خواهد داشت.

فهرست آهنگها:

۱- یه شاخه نیلوفر

۲- کجاست؟ بگو!

۳- تبریک

۴- چرا؟

۵- قلّه خوشبختی

۶- هفته های تلخ من

۷- خاکستر

۸- ناز

۹- تو که نیستی

۱۰- دلتنگی

۱۱- بغض

۱۲- عصا

۱- یه شاخه نیلوفر (… بذار روی قبرم!)

آهنگ افتتاحیه آلبوم که عنوان آلبوم هم از آن برداشته شده است وظیفه معرفی حس و حال این آلبوم رابر عهده دارد. صداهای مختلفی را تاکنون از چاوشی شنیده ایم که در بخشی از آهنگ، با فلاش بک به صدای گذشته، بر تعمدی بودن این تغییر صدا تاکید می شود. گوش کنید. نامشخص بودن زمزمه های ابتدای آهنگ و ریتم تند آن باعث می شوند که مدام به این ترک گوش کنم. از آهنگهایی است که کاملاً مناسب ماشین سواری و اتوبان است! عاشق آهنگهای شلوغ و پر صدا هستم چون هیچوقت از شنیدن آنها سیر نمی شوم و در پخش کننده های مختلف مثل بلندگو، هدفون و داخل ماشین صداهای جدیدی می شنوم. جالب اینجاست که فکر نمی کردم در اولین آهنگ از قبر و مرگ بشنوم. ضمن اینکه برای بار اول دکلمه ای هم از چاوشی شنیدم!

۲- کجاست؟ بگو! (فقط ۴۱ ثانیه؟!…)

گذشته از ترانه زیبا و ریتم آرام و مناسب و آهنگ عالی، یکی از قسمتهایی که جداً از آن لذت می برم، تکنوازی گیتار است. گوش کنید. چه افکتهای مناسبی! عاشق گیتار برقی ام و خدا را شکر که این آلبوم مملو از انواع و اقسام صدای گیتار است. دقیقه ۳:۰۴ کم منو سر کار نگذاشت! اوائل به خیال اینکه آهنگ تمام شده، آماده شنیدن ترک بعد می شدم! بخشی از ترانه جای صحبت دارد: “باز تف سر بالا شدی!…” خوشحالم که ترانه سرایان چنین واژه هایی را کلاً کنار نگذاشته اند چرا که این استفاده بجا کمک شایانی در تاثیرگذاری ترانه می کند. شنونده یکه می خورد!

۳- تبریک (بابت تلفیق! )

از این آهنگ به بعد سازهای ایرانی به نحو چشمگیری حضور خود را آغاز می کنند. به این قسمت شنیدنی گوش کنید. سوای ملودی زیبای سازها، تغییر ریتم نیز جذاب و پایان بندی آن بسیار بی تکلف است. به نظرم کشیدن صدا در پایان آهنگ یکی از امضاءهای آهاری است.

۴- چرا؟ (چرا قهدرمو نمی دونی؟!…)

بالاخره چاوشی از صدای مونث (هر چند به صورت دیجیتالی و سمپل) در آهنگی استفاده کرد. باز هم سوار ماشین می شویم! چیدمان آهنگها به صورتی است که آهنگهای تند (که اقلیت را تشکیل می دهند) بین آهنگهای آرام پخش شده اند تا ریتم کلی آلبوم کسل کننده نباشد.

۵- قله خوشبختی (چاوشی هم گریست!)

قبل از پخش آلبوم، چاوشی در مصاحبه با چلچراغ گفته بود که تنها با شنیدن این آهنگ اشک ریخته است. از ابتدای آهنگ می شود حدسهایی زد! تار و ویلن و حسین صفا در کارند تا قطره اشکی از چشمان شنونده سرازیر شود! به نظرم بود و نبود گیتار برقی چندان فرقی نمی کند. شاید اگر گیتار آکوستیک نقش برجسته ای داشت بهتر می بود.

۶- هفته های تلخ من (ناجی آزادی!)

بی دلیل نبود که از این آهنگ در تیزر آلبوم استفاده شد. ریتم تند و شروع خفن! بنا به دلایلی که برای یه شاخه نیلوفر آوردم از این آهنگ خوشم می آید. ضمناً، با آهنگهایی که ترانه سرای آن چاوشی است زودتر ارتباط برقرار میکنم (فاصله، حسرت خیس، نفس بریده). (ولوم بده آقا!) در بخشی از ترانه از صنعت ادبی طرد و عکس استفاده شده که با توجه به دشوار بودن این آرایه حس احترام من را نسبت به چاوشی شدیداً بر انگیخت : “بی تو هفته های من، پر غصه و غمن / پر غصه و غمن، بی تو هفته های من”. این آهنگ نمایانگر پختگی چاوشی در ترانه سرایی است! به بخشی گیرا از این آهنگ گوش کنید. (این ناجی آزادی عجب به دل می نشیند! از کجا به ذهنت رسید؟)

۷- خاکستر (ساز خدوم گیتار باس!)

گفتم که بعضی آهنگها موقعی جذابتر می شوند که برای درست شنیدن بعضی صداها چندین و چند بار گوششان بدهم. خاکستر هم به خاطر نقش پررنگ گیتار باس چنین ویژگی ای را دارد. گیتار باس به نظر من یک ساز خدوم است! یعنی کل صدای آن در خدمت پشتیبانی از آهنگ و فضاسازی است. به بخشی از آهنگ گوش کنید.

۸- ناز (ناز مکرر!)

ناز یکی از آهنگهایی بود که قبل از انتشار آلبوم لو رفت . چاوشی با فرصت کمی که در اختیار داشت توانست دستی به سر و روی آهنگ بکشد وآن را آماده انتشار سازد. گفتنی است که قرار نبود آهنگهای ناز و بغض در آلبوم باشند و تنها جهت اینکه بر اثر لو رفتن هدر نروند در آلبوم گنجانده شدند. شاید آهنگهای دیگری مثل صندلی انتظار می توانستند به این شکل احیا شوند ولی ممکن است به علت کمبود وقت و افزایش هزینه ها، آوای باربد با اضافه شدن آهنگهای بیشتر مخالفت کرده باشد. به بخشی از آهنگ گوش کنید. به همین بخش در نسخه لو رفته گوش کنید. مشخص است که در ماکت کار، صدای چاوشی کنترل نشده است ولی در ورژن اصلی آهنگ با حس و حال آلبوم آداپته شده است. مشخصاً از نقش تار کاسته و کیبورد جایگزین آن شده است که این امر نشان می دهد که تنظیم کننده در پی چپاندن سازهای ایرانی در کار نبوده و هدف غایی استفاده بجا از آنهاست.

۹-تو که نیستی (عظمت ترانه!)

معمولاً شروع ارکسترال یک آهنگ وعده یک اتفاق مهم را می دهد. ترانه محشر، آهنگ عالی و اجرای میخکوب کننده خواننده باعث می شوند تا افرادی هم که چندان دل خوشی از چاوشی ندارند، مجذوب این آهنگ شوند. به مقدمه ارکسترال آهنگ گوش کنید. همانطور که در مورد ترانه کجاست؟بگو! ذکر شد، استفاده بجا و منطقی از الفاظ تحکم آمیز سبب تاثیر مضاعف آهنگ می شود:” ای دل صاب مرده، باز تو رو خواب برده / پاشو از خواب و ببین دنیاتو آب برده”. چاوشی با واژه ها عشقبازی می کند. گوش کنید که چه تاکید بجایی روی واژه “حق” میکند!

۱۰- دلتنگی (امان! امان!…)

ارجینی ترانه بسیار زیبایی سروده است! جداً بسیار زیباست! “امان امان” کردی سید محمد جاسمی هم بسیار در انتقال سوز آهنگ موثر است. دلتنگی از آن جمله آهنگهایی است که از تلفیق سازهای ایرانی و غربی آن جداً لذت می برم. به این بخش گوش کنید. معتقدم این آهنگ به نوحه نیز نزدیک است و فاقد پیچ و تابهای سایر آهنگهاست.

۱۱- بغض (اعاده حیثیّت!)

بغض یاهمان نرگس بیمار، قبلاً توسط علی جعفری و بدون اجازه چاوشی میکس و پخش شده بود و دومین آهنگی است که در این آلبوم احیاء شده است. قبول دارم که آهنگهای دوصدایی چاوشی هم جذابند و چند وقتی هم از این حالت نرگس بیمار لذت می بردم ولی با فهمیدن اصل ماجرا دیگر شنیدن یک میکس تحمیلی برایم لطفی ندارد. آوای ابتدایی نی و ترانه محزون و اجرای غمناک تا حدی توسط گیتار برقی مهار شده اند. بخشی از آهنگ را گوش کنید. همان بخش از نسخه میکس شده را گوش کنید. در بخشی ازترانه به آهنگی قدیمی اشاره شده است: “چشات اگه پس نزنن چشمای سرسپرده مو / میشه فراموش کنم خاطره های مرده مو!”

۱۲- عصا (به امید دیدار!…)

معمولاً آلبومها با ریمیکس یا میکس چند آهنگ یا اجرای بی کلام یکی از آهنگها به پایان می رسند. سنت شکنیهای یه شاخه نیلوفر تمامی ندارد و در پایان آلبوم آهنگی کاملاً متفاوت ارائه شده است. از قناعت در تنظیم تا هنرنمایی حنجره چاوشی گرفته تا فضای متفاوت ترانه و اجرای فوق العاده گیتار همه چیز دست به دست هم داده اند تا عصا پایانی بسیار زیبا و به یاد ماندنی باشد برای آلبوم یه شاخه نیلوفر. پایانی خوش که با توجه به جو کلی آلبوم بسیار غنیمت است. گویی عصا از طرف کل آلبوم برای شنوندگان دست خداحافظی تکان می دهد. به بخشی از آهنگ گوش کنید.

در بخش چهارم و پایانی جمع بندی خود را از آنچه گذشته و خواهد گذشت خواهم نوشت!

این نوشته بخشی از مطالبی در مورد محسن چاوشی بود.

• محسن چاوشی: کشف تازه
• محسن چاوشی: “نفرین”
• محسن چاوشی: “خودکشی ممنوع”
• محسن چاوشی: “لنگه کفش”
• محسن چاوشی: “متاسفم”
• محسن چاوشی: سایر آهنگها
• تقلای پرواز (بخش اوّل)
• تقلای پرواز (بخش دوم)
• تقلای پرواز (بخش سوم)
• تقلای پرواز (بخش چهارم)

شعرهای این آلبوم را حسین صفا، امیر ارجینی، اسلام ولی محمدی و محسن چاوشی سروده اند. آهنگها را چاوشی ساخته و محمد رضا آهاری تنظیم کرده است.

تاکنون ندیده بودم که وبسایتی مخصوص یک آلبوم ایرانی ساخته شود. طراحی جلد آلبوم را محمد رضا آهاری بر عهده داشته و بسیار زیبا و نامعمول است و تلاشی است برای نمایاندن ویژه بودن این آلبوم: خواننده پشت به بیننده کرده و زیر لباسش بالهایی دیده می شوند و در کنار تصویر هم طرح نیلوفر رسم شده است. نکته اینجاست که در بسته بندی آلبوم یک حتی یک عکس تکی از چاوشی نمی بینیم! علاوه بر این، تاریخ ضبط آلبوم ۸۵/۷ قید شده و تاریخ انتشار آن ۱۳۸۷! (قابل توجه مسئولین وزارت ارشاد!)

ترانه های این آلبوم نسبتاً سنگین و ثقیل می باشند و جداً باید بابت چاپ آنها از طراح جلد آلبوم سپاسگذاری کرد! در نظر داشته باشید که تمامی ترانه ها از زبان و درباره اول شخص است و هیچ آهنگ اجتماعی و بین المللی در این آلبوم وجود ندارد.

آهنگها تخت و قابل پیش بینی نیستند و پر پیچ و تاب بوده و در دفعات اول شنیدن آلبوم اصلاً نمی توان همخوانی کرد. معتقدم چاوشی در این آلبوم به صدای خود کاراکتر داده و مجری حنجره ای رنجور است که در غم فراغ و هجران یار و بی وفایی او می خواند.

لازم است با کمک از مصاحبه محمد رضا آهاری با سایت چاوشی (پیش از انتشار آلبوم) اطلاعاتی را در مورد وی و تاثیر مهمش در تهیه این آلبوم منتشر کنم:

محمد رضا آهاری ۳۳ ساله، ساکن تهران، کارشناس کارگردانی سینما، کارشناس ارشد کارگردانی تئاتر، دانش آموخته گیتار الکتریک نزد استاد فرهاد مجذوب، سازنده ۲ مستند تلویزیونی و چند فیلم کوتاه، نویسنده چند فیلمنامه، سازنده چند ویدئو کلیپ و ویدئو آرت برای خوانندگانی مثل حامی و روزبه نعمت اللهی و همچنین یک گروه جاز استرالیایی است. با تمام این اوصاف معتقد است کار هنری شاخصی تاکنون انجام نداده است.
از ۱۰-۱۱ سالگی پیگیر موسیقی است و علاقه اش موسیقی کلاسیک و راک است. آنچه که باعث شد تا جذب صدای چاوشی شود، نوع ادای کلمات، عجیب بودن صدا و انتخاب اشعار بود. در سال ۸۵ در استودیویی همدیگر را اتفاقی دیدند و بعداً پیگیر همکاریهای آتی شدند. آهاری سعی کرده تا در این همکاری، ایده های موسیقیایی خود را در آثار چاوشی پیاده کند.
حاصل همکاریهای چاوشی و آهاری تاکنون نزدیک به ۳۰ آهنگ بوده که تعدادی از آنها در آلبوم یه شاخه نیلوفر عرضه شده است و الباقی شامل اشعار کلاسیک نیز می باشند. آهاری معتقد است که در یه شاخه نیلوفر فضای راک کمرنگ بوده است و از ریتمهای راک استفاده شده است زیرا امکان نداشت به خاطر محبوبیت چاوشی صرفاً پاپ یا صرفاً راک کار کرد؛ منتها در آلبومهای بعد شاهد فضا و رنگ و لعاب جدیدی خواهیم بود و ملودیها خیلی شاخص تر می شوند. وی همچنین ابراز داشته که فضای آلبومهای بعدی راک کلاسیک خواهد بود و از حال و هوای موسیقی سنتی و نواحی ایران نیز استفاده خواهد شد.

در بخش سوم نگاهی به تک تک آهنگهای یه شاخه نیلوفر می اندازم!

این نوشته بخشی از مطالبی در مورد محسن چاوشی بود.

• محسن چاوشی: کشف تازه
• محسن چاوشی: “نفرین”
• محسن چاوشی: “خودکشی ممنوع”
• محسن چاوشی: “لنگه کفش”
• محسن چاوشی: “متاسفم”
• محسن چاوشی: سایر آهنگها
• تقلای پرواز (بخش اوّل)
• تقلای پرواز (بخش دوم)
• تقلای پرواز (بخش سوم)
• تقلای پرواز (بخش چهارم)

بالاخره چاوشی هم مجاز شد و اولین آلبوم رسمی اش منتشر شد. باز هم می خواهم آلبومی از محسن چاوشی را بررسی کنم؛ از دید یک هوادار که با موسیقی به عنوان یک شنونده خوب آشناست. آنقدر حرف برای گفتن زیاد، آنقدر آلبوم بحث برانگیز و آنقدر مقدمه طولانی است که لازم شد این مطلب را در چند بخش منتشر کنم. به هر حال چیزی که از وبلاگنویسی هرگز یادم نمی رود مختصر و مفید نوشتن است. (هر چند که اغلب اوقات خود وبلاگنویسی فراموشم می شود!)

خوب، حالا ببینیم از بهمن ۸۵ تا حالا که یه شاخه نیلوفر درحال فروش است چه شد و چه گذشت:

سال ۸۶ سالی آرام و کم حاشیه برای چاوشی بود و به غیر از ماجرای عرضه غیر قانونی فیلم سنتوری و متعاقب آن شنیده شدن دو آهنگ دیگری که چاوشی برای این فیلم ساخته بود، همه چیز به خوبی و خوشی پیش رفت. اگر به یاد داشته باشید آهنگ خیانت دو ورژن داشت که یکی ازآنها در فیلم سنتوری پخش شد. آهنگ سنگ صبور هم در سال ۸۵ لو رفته بود. دو آهنگ دیگر فیلم سنتوری به نامهای زخم و با هم بودن هستند که خواننده آهنگ شاد با هم بودن یکی ازترانه سرایان چاوشی است به نام امیر ارجینی!

گرچه از لحاظ تعداد کارهای لو رفته، سال ۸۶ سالی کم دردسر بود ولی پخش سنتوری و شنیده شدن آهنگهای چاوشی تاثیر بسیار زیادی در ۱- افزایش شنونده و ۲- توقعات شنونده گذاشت. تاثیری که در مورد آن در قسمتهای آینده بیشتر خواهم نوشت.

سال ۸۶ تمام شد و سال ۸۷ آغاز. ناگهان سیلی از آهنگهای چاوشی وارد وب شد و اضطرابی عجیب بر هواداران حاکم!
تمام سعی چاوشی بر این بود تا آهنگی به بیرون درز نکند و روند اخذ مجوز دچار وقفه نشود. ظرف مدت ۵ ماه آهنگهای زیر لو رفتند:

۱-تبر (آهنگی مشترک از چاوشی وامید آمری که بدون اجازه چاوشی پخش شد.)

۲- صندلی انتظار

۳- دروغ

۴- هق هق (خواهران مکرم شدیداً به چاوشی حمله کردند و او را متهم به دزدی این ترانه کردند .)

۵- تئاتر زندگی (ماکتی که چاوشی برای فرزاد فرزین ساخت و تحت عنوان بازیگر در آلبوم شوک قرار دارد و به صورت مجاز پخش شده است و در دسترس خریداران می باشد .)

۶- روزهای بی آغاز

۷- دلگیرم از او

۸- توی شهری که تو نیستی

۹- کاری نکن دوباره مجنون شم

۱۰- نرگس بیمار (شخصی به نام علی جعفری با ضبط صدای خود روی این ۳ آهنگ قصد داشت وانمود کند که با چاوشی همکاری کرده است!)

۱۱- تو ناز می کنی(تنها چند هفته پیش از انتشار آلبوم لو رفت و نفسها را در سینه حبس کرد.)

کار به آنجا رسید که بعضی از سایتها تعدادی از این آهنگها را تحت عنوان آلبوم جدید نرگس بیمار عرضه کردند!

سرانجام پس از پایان ماه رمضان، لحظه شماری برای انتشار آلبوم شروع شد و با وجود اعلام ۲۰ مهر به عنوان روز موعود، مسئولان شرکت آوای باربد که وظیفه پخش آلبوم را بر عهده دارند، تصمیم گرفتند که برای اجابت درخواستهای پیش بینی نشده و بیش از حد توزیع کنندگان محلی و ضبط و چاپ فوق العاده، آلبوم را رسماً در ۲۳ مهر عرضه کنند.

در قسمتهای بعدی مطلبم ابتدا آلبوم را مرور می کنم و بعد سعی میکنم به حواشی و پیامدهای انتشار یه شاخه نیلوفر بپردازم.

قبل از اینکه این مقدمه رابه انتها برسانم در مورد پخش آهنگها توسط یاهو پلیر توضیح مختصری بدهم:

برای اجرای فایلهای صوتی از مدیا پلیر یاهو و پلاگین وردپرس آن استفاده کرده ام. (باتشکر از زحمات بی دریغ مهدی!) با کلیک روی ، فایل مورد نظر در پلیری به شکل زیر اجرا می شود:

برای امتحان می توانید به آهنگ وقتی نیلوفر در اومد گوش کنید که چند ماه پیش از انتشار یه شاخه نیلوفر توسط یکی از هواداران چاوشی اجرا شده است.

این نوشته بخشی از مطالبی در مورد محسن چاوشی بود.

• محسن چاوشی: کشف تازه
• محسن چاوشی: “نفرین”
• محسن چاوشی: “خودکشی ممنوع”
• محسن چاوشی: “لنگه کفش”
• محسن چاوشی: “متاسفم”
• محسن چاوشی: سایر آهنگها
• تقلای پرواز (بخش اوّل)
• تقلای پرواز (بخش دوم)
• تقلای پرواز (بخش سوم)
• تقلای پرواز (بخش چهارم)

آلبوم «یه شاخه نیلوفر» محسن چاووشی آمد و خیلیها هیجان زده شدند و برخی نیز آب سردی روی سرشان ریخت. متاسفانه از همان هفته‌های قبل که تک آهنگ تاپ این آلبوم روی اینترنت سایت به سایت چرخید و من هم شنیدم، کمی «ناقص» به ذهنم رسید. ترانه‌ی بسیار ضعیف و بی‌معنی آقای حسین صفا؛ بزرگترین ضعف این تک آهنگ بود و به عنوان یک شنونده معمولی به من ربطی نداشت. چرا که من انتخابگر هستم و محسن تولید کننده. حق انتخاب با من است، یا خوشم میاد یا نمیاد. دلیلی نداره هنرمند محبوب رو زیر سئوال ببرم.
ولی آلبوم کاملش که اومد به نظرم رسید نباید نشست و واقعا جا دارد از هنر شعر و «ترانه» این مملکت یادی بشود. چرا که شنونده از کسی که با زحمت و خون دل لقب هنرمند میگیرد انتظاری فراتر از تولید صرف دارد. هنرمند همیشه باید رو به ترقی باشد.
به نظر حقیر که یک شنونده هستم و به هنر این مملکت علاقه دارم و دنبالش میکنم این آلبوم موسیقی از محسن چاووشی بعید بود و چند ضعف عمده به آن وارد میدانم:

یک)‌ تیغ برنده «خودسانسوری» که بالای سر موسیقی و فراز و فرودهای تند آن است، مانع شده‌است که سازهای محسن چاووشی به سبک همیشگی خودش و با فراغ بال به رقص موسیقیایی خود بیایند و با فراز و فرودهای به جای خود عمق درون آدم را تکان بدهند. تکان نمیدهد. (ساندترک سنتوری، روح رو تکون میداد)

دو) ضعف مطلق ترانه‌ها. تک آهنگ تاپ این آلبوم صاحب ترانه‌ای کاملا بی‌معنی است. جمله خبری «تو ناز میکنی / من ناز میکشم» چه ارزش شعری دارد؟ چه هنری یا چه ویژگی توش هست؟ چی رو میخواد بگه؟ یک میلیون ساله که معشوق ناز کرده و عاشق ناز کشیده. خوب که چی؟
متن کامل این ترانه اینه:

تو ناز میکنی / من ناز میکشم
این منطق کیه؟ / انگار پیش تو فرقی نمیکنه
کی عاشق کیه؟
روح تو مریمه / چشم تو نرگسه / دست تو نسترن / روح تو / دست تو / چشم تو / عشق من / گلخونه منه / گلخونه منه
وقتی که خاطره / غمگینه تا هنوز / تو خونه منه
یعنی که بارغم / بی تو شبانه روز / رو شونه منه
غم بار عشقتو / رو دوش می کشم / پا پس نمی کشم
با این خیال پوچ / که چشمهای تو / دیونه‌ی منه

آیا شما این متن «بی معنی» را به عنوان ترانه قبول میکنید؟

سه) غرق شدن در غم و شاید هم خدای نکرده چیزهای دیگر، صدای محسن را به شدت پایین آورده و در آهنگ شماره یک آلبوم کاملا داره خارج میزنه. مثلا این یک تکه «یه شاخه نیلوفر» را گوش کنید. کجاست آن صدای برنده‌ی محسن چاووشی؟

نکته :مجوز و مجوز کشی برای هنر؛ هنر ما را به قهقرا برد. آنها بیدار نیستند.

و تنها نقطه قابل توجه این آلبوم که دور از انصاف است که نگویم طراحی روی کاور آن است. کار خوبی شده. ولی متاسفانه اون هم مرتبط به موضوع نیست. شاخه نیلوفر اسم آلبوم هست و یک  آهنگ هم به این اسم هست ولی کاور، مردی رو به آسمان آبی متلاطمی است که بالهایی در حال زایش به روی کمرش می‌بینیم. این کاور برای آلبوم فرضی «مردی برای پرواز» بهتر نبود؟

– مرتبط:
دو سال پیش در همین وبلاگ، کبریا، مطالبی در مورد معرفی و بررسی آثار محسن چاووشی (در مجموعه موسیقی زیرزمینی) دارد.

– توضیح:
* تیترمطلب وام گرفته از مجله تایم / Is God Dead?

و اما این آهنگ وطن من که گویا برای مهاجرزاده‌های فرانسوی است متن جالبی هم دارد که اتفاقا ترجمه فارسی‌اش اینجا در وبلاگ یک حقوقدان پاریسی یافت میشود همراه با اصل متن فرانسوی.
(بعد یک آدمهایی پیدا میشوند که میگویند وبلاگها محتوای غیرمفید و چرت پرت تولید میکنند که نتایج جستجوهای علمی را منحرف میسازد!! آخه من چی بگم؟)

ویدئو این آهنگ هم بدک نیست تماشا بفرمائید:

یکی از این مقولات، ضدیت و مخالفت با آمریکاست. بدیهی است که در ایران، غالباً حکومت عهده دار چنین فعالیتی است و بنا به نتایج کنونی سیاستهای اعمال شده در ۲۹ سال اخیر، پیگیری چنین خط مشی ای – با هرنوع فرمت متفاوتی که باشد- از جانب بخش خصوصی و موسیقی زیرزمینی، غریب و عجیب می نماید.

ظرف بیش از ۱ سال گذشته، از سرعلاقه و کنجکاوی در موسیقی راک و متال کند و کاو می کرده ام و در این پژوهش ناخواسته ، به نکات جالبی برخوردم که یکی از آنها تم ضد آمریکایی/کاپیتالیستی برخی از آهنگها بود. این واقعیت که خاستگاه و محل فعالیت این گروهها غرب می باشد و همچنین تم آهنگهای آنها با تبلیغات داخلی مشترک است (علیرغم ضدیت دستگاههای فرهنگی با این گروهها)، سبب شد تا با ذکر چند نمونه، این تجربه جدید و غیرمنتظره را مختصراً با شما مطرح کنم.

رامشتاین: پرطرفدارترین گروه آلمانی. جنجالی و محبوب هالیوود. کنسرتهای رامشتاین بسیار پرخرج، بهت آور و سوزان است. سبک منحصر بفرد خود را ارائه می کنند که ترکیبی از اینداستریال هارد راک، هوی متال و موزیک الکترونیک است. تعبیر و تعریف خودشان از موزیکی که ارائه می دهند، تانس متال است. مضامین به کار رفته در آهنگهایشان از خشم و عصیان تا سکس و عشق را شامل می شود. آهنگهای نیشدار سیاسی با مضمون مورد بحث ما نیز در آثار رامشتاین شنیده میشود: آمریکا (ویکی پیدیا | متن ترانه) و سرشتورن (ویکی پیدیا | متن ترانه).
در آمریکا جنبه های افتخار آمیز این کشور به نحو ظریفی تمسخر شده تا جائیکه با بازی با الفاظ، یکی از مارکهای پر فروش سوتین را به عنوان یکی از افتخارات آمریکا ذکر کرده، حال آنکه تولید کننده واندربرا کانادایی است. با مشاهده کلیپ آمریکا، پی به شوخیها و طعنه های دیگری می بریم که اشاره به صحنه سازی سفر به ماه در هالیوود، بخش اصلی آن است.
به بخشی از آمریکا گوش کنید:

کلیپ آمریکا:

در سرشتورن، تمایلات درونی یک جنگ طلب برای تخریب و کشتار را می شنویم. این آهنگ اشاره مستقیمی به بوش و حمله آمریکا به عراق است.
به بخشی از سرشتورن گوش کنید:

ک.م.ف.د.م. : یکی از سیاسی ترین گروههای اینداستریال راک که ضدیت با آمریکا و کاپیتالیسم در کنار مخالفت با جنگ و ترور تم اصلی کارهایشان را در ۲۰ سال اخیر تشکیل می دهد. این گروه آلمانی که برای جذب شنونده بیشتر، به زبان انگلیسی کارهایشان را اجرا می کنند، در آهنگ نیو امریکن سنچری (ترانه) رسماً دعوت به مبارزه با این قدرتی که به زعم آنها مستبد و نافی آزادیهای شخصی است می کنند.
به بخشی از این آهنگ گوش کنید:

در ماجرای دبیرستان کلمباین شایع شده بود که قاتل تحت تاثیر آهنگهای این گروه و رامشتاین بوده که اندکی بعد این شایعه و هر گونه ارتباط با این حادثه از سوی ک.م.ف.د.م. و رامشتاین تکذیب شد. در آلبوم جدید توهو و بوهو نیز آهنگ سوپرپاور (ترانه) شدیداً سیاستهای آمریکا را تخطئه می کند. آهنگ ا دراگ اگنست وار (ترانه) که سالها پیش اجرا شده از نمونه های صلح طلبانه کارهایشان است که از لحاظ بصری نیز حتماً برای علاقمندان گرافیک جذاب خواهد بود.

سامائل: این گروه هوی/ اینداستریال متال سوئیسی در جدیدترین آلبوم خود به نام سولار سول، در آهنگ اسلیواکراسی (ترانه) به صورت تلویحی از سیاستهای آمریکا انتقاد شده که در ویدیوی این آهنگ، با استفاده از نمادهای گوناگون، این پیام لحن تندتری به خود گرفته است.
به بخشی از این آهنگ گوش کنید:

تصاویری از کلیپ اسلیواکراسی:

شاید دانستنش خالی از لطف نباشد که سامائل به سازهای شرقی علاقه داشته و در برخی آهنگها از این نوع سازها و واژه ها استفاده کرده است: کوه نور (بی کلام) و ان شاءا…

*تشکر فراوان از شرتوی عزیز به خاطر تهیه و اجراء تصویر مشت و نت.

یکی از این رفتارهای متداول، گوش دادن به یک مجموعه موسیقی (آلبوم) است. سعی کردم با دقت به یکی از معمولترین عادات روزانه خود و اطرافیان، به نظم خاصی از گوش دادن به یک آلبوم پاپ برسم. فرض و شرط، گوش دادن به یک آلبوم جدید موسیقی پاپ برای اولین بار است. واکنشهای ظاهری را در ۳ مرحله دسته بندی کردم که هر مرحله مدت زمانی را در بر می گیرد که به عواملی مثل علاقه شنونده به خواننده، حس و حال عمومی شنونده، تعداد آهنگهای آلبوم، ژانر آلبوم و … بستگی دارد.

مرحله اول:

الف- گوش دادن به کل آهنگها

ب- لذت از برخی از آهنگها

ج- موکول کردن قضاوت در مورد برخی آهنگها به آینده

د- بی میلی نسبت به برخی از آهنگها ( یکی از علائم آن، نیمه کاره گذاشتن آهنگ، و شنیدن آهنگ بعدی است.)

ه- بی تفاوتی نسبت به برخی از آهنگها (آهنگهای گوش پر کن و فضا ساز؛ آهنگهایی که گوش داده نمی شوند بلکه شنیده می شوند.)

مرحله دوم:

الف- کنار گذاشتن آهنگهایی که شنونده نسبت به آنها بی میل است.

ب- تکرار آهنگهای مورد علاقه و دقت روی آنها

ج- شنیدن سایر آهنگها

د- قضاوت در مورد آهنگهای باقی مانده: (بند ج مرحله اول)

• گوش پر کن
• بی میل
• علاقه مند

مرحله سوم:

الف- تکرار آهنگهای مورد علاقه : در این وضعیت صدای آهنگ بلند می شود و یا صدای پیرامون کم می شود. همخوانی و یا ساز زدن خیالی که ممکن است در برابر آینه نیز انجام شود از نشانه های دیگر علاقه شدید به آهنگ است.

تداوم این حرکات از مرحله اول تا مرحله سوم نشاندهنده شدت علاقه به آهنگ است چرا که بر اثر بی میلی نسبت به برخی آهنگها این حرکات ممکن است بلافاصله در مرحله اول قطع شود. علت این امر می تواند علاقه ابتدائی شنونده به بخشی از آهنگ باشد که بر اثر شنیدن کل آهنگ بلافاصله تبدیل به بی میلی شود.

ب- کنار گذاشتن سایر آهنگها

همینطور که ملاحظه می کنید، آهنگها طی این ۳ مرحله بر اساس علاقه و سلیقه شنونده غربال می شوند.

به نظر من وضعیت الف در مرحله سوم طولانی ترین زمان را در این روند به خود اختصاص می دهد . البته این امکان همیشه وجود دارد که پس از مدتی شنونده به مرحله دوم و یا حتی مرحله اول رجوع کرده و این مراحل را با نتیجه ای متفاوت از گذشته طی کند. دلیل این امر، حس و حال متفاوت شنونده نسبت به سابق، دید جدید او به ژانر موسیقی و یا خواننده و … می باشد .

شعر شیراز  و قافیه پردازی به لهجه شیرازی بی اغراق در ید قدرت

 هنرمند و دانشمند فرزانه بیژن سمندر بوده،هست و خواهد بود!

اگر چیزی به نام فرهنگ عامه و ادبیات عامه شیرازی امروز در دسترس علاقه مندان قرار میگیره،به مقدار زیادی به تصنیف اشعار مجموعه”شعر شیراز” توسط بیژن سمندر بر میگرده،به یاد لطف سخن و چرخش سحرانگیز قلمش ، ترانه ای با اجرای متفاوت از خواننده ای گمنام بر اساس یکی از شعرهای او بدستم رسیده،که برای دانلود در اختیارتون میگذارم،اگر خواستید اصطلاحاتش رو کشف رمز کنید به صاحب این وبلاگ سری بزنید که شیرازی نیست ولی گوشهای شنوایی داره!!

پ.ن: بخشی از سایر ترانه های بیژن سمندر رو اینجا میتونید بخونید و گوش کنید.

اینها را گفتیم و زیر علم بحث برادر فانتازیو هم سینه‌زدیم که همه‌ش ایرادات “موبایل+ایرانی” بود. پدیده‌ای که واقعاً هنوز نمیشناسیمش و تازه باهاش روبرو شدیم و چون همه‌مان درگیرش هستیم و از درون سیستم نگاه کلی به بیرون سیستم نداریم تشخیص فیل بودن یا گاو بودن و اینها هنوز ممکن نیست…

الغرض این همه بد این پدیده را گفتیم. من فکر کردم یک تکه کوچولو خوبیش رو هم بگم. و اون آهنگها و بک‌گراندها. تم‌ها و موسیقی‌ها و محتواهای دیگری است که چه به صورت متن (اس ام اس) یا به صورت مولتی‌مدیا توسط شهروند-ژورنالیستها تولید میشود و اغلب ما ازشان لذت میبریم. و این باعث میشود که یادمان نرود که ملت ایرانی خلاقیت هم دارد. خلاقیت در تمام تشویق میشود ولی در ایران با آن برخورد دیگری شده‌است. خلاقیت…

یک نمونه کوچکش مثلاً دستکاریهایی است که با الهام از فولکلور محلی در آهنگها و زنگها میکنند. برای مثال این اس‌ام‌اس افغانی خیلی به دلمان مینشیند و لذت وافر میبریم:

[audio:http://www.doxdo.net/wp/wp-content/uploads/2007/04/sms.mp3]

این پائینها را هم دوست آفلاینم مهدی داشت که کش رفتیم. جالبند

[audio:http://www.doxdo.net/wp/wp-content/uploads/2007/04/dj-sms2.mp3]

[audio:http://www.doxdo.net/wp/wp-content/uploads/2007/04/ejy-09.mp3]

[audio:http://www.doxdo.net/wp/wp-content/uploads/2007/04/hehe-sms.mp3]

[audio:http://www.doxdo.net/wp/wp-content/uploads/2007/04/juju-sms.mp3]

[audio:http://www.doxdo.net/wp/wp-content/uploads/2007/04/massage.mp3]

آبجیز رو که یادتون نرفته؟     

همون گروهی که سال گذشته در وبلاگ ۲در۲ معرفیشون کردم و مصاحبه باهاشون داشتیم و خبر کنسرتها و فعالیتهاشون رو از نزدیک دنبال می کردیم…

در سال جدید آبجیز  یک تور سراسری در آمریکا دارند و طبق برنامه اعلامیشون در روزهای ۲۶ و ۲۸ آپریل ۲۰۰۷به ترتیب در واشینگتن دی سی و نیویورک خواهند بود،فکر کنم در طی ماه آینده سیل مصاحبه و معرفیهای شبکه های آمریکایی شروع میشه، و بشه اجراهاشون رو از طریق لس آنجلس هم دید!!

کار کلیپ سازی برای آهنگهاشون هم داره مسیر پرقدرت و جذابی رو طی میکنه و مخصوصاً کلیپ  ادعٌا رو حتماً توصیه می کنم ببینید،مفاهیم قشنگی دارند و موسیقی زنده و شادی که این دو خواهر به جامعه ایرانی هدیه کردند،میزانسن و آرانژمان کلیپشون کار نویی هست و تا حالا بین گروههای ایرانی خارج کشور سابقه نداشته…

یک چیز جالب دیگه تعداد کلیپهایی است که از این گروه به روی سایت یوتیوب( کلیپ تبلیغاتی تور آبجیز در آمریکا،آبجیز در جشنواره فیلم روتردام،کلیپ خواستگاری از گروه آبجیز،کلیپ فوتبال ‌از گروه ِ‌آبجیز) رفته،این روزها همه به دنبال ردپایی از آبجیز میگردن،امروز با مدیر گروهشون چت میکردم و می گفت که برای استفاده داخل کشور یک تعداد CDدر داخل کشور توزیع خواهند کرد.

ضمناً از الان گروهشون داره خودش رو برای انتشار آلبوم بعدی به نام “بابات کیه؟” آماده می کنه…

اکثر این روز‌های ملال انگیز را با موسیقی و تنهایی سر می‌کنم.BBC و CNN (با آن پس زمینه ملوان انگلیسی در پشت مجری‌ها) را نگاه نمی‌کنم تا قلبم از دیدن Breaking News هایی از ایران که پشت‌بندش تبلیغات دوبی و آذربایجان پخش می‌شود به درد نیاید.سیزدهمین روز را بیرون نمی‌روم تا اشکم از دیدن طبیعتی که هر سیزدهم فرودین نابودتر از قبل می‌شود،سرازیر نشود(از شما چه پنهان خوشحال شدم که آمدن باران باعث شد که کمتر تیشه به ریشه خودمان بزنیم).بگذریم .این چس‌ناله‌ها و غر زدن‌ها تمامی ندارد.‌با دوستتان قبل از این که بروید اخراجی‌ها را تماشا کنید به یک کافی شاپ بروید.بعد از خوردن و آشامیدن و دیدن فیلم مقداری قدم بزنید، منتها طوری باشد که به دیدن ترش‌وشیرین برسید و آنرا با خوردن ته مانده آجیل‌های عید تماشا کنید و بعد از آن اگر حالش را داشتید به وبلاگ آقای ده‌نمکی سری بزنید و بعد دیدن پیام  خوش گلیب سیز برایش بنویسید SAGHOL .

The Weeping Meadow 

Klisti Dromi. Vasiko Thema 

Oniro  Taxidi 

تورنت آلبومها را از اینجا بگیرید. 

اول) ماهنامه فرهنگی هنری تازه ؛ دقیقا یادم نیست ولی احتمالا تو همشهری جوان بود که معرفی این ماهنامه جدید الورود را خوندم ، ماهنامه فرهنگی هنری تازه با حمایت معاونت فرهنگی شهرداری تهران از بهمن امسال انتشار خودش را آغاز کرده ؛ هر چند یر خلاف عنوان روی جلدش ، در سربرگ های داخلی ماهنامه فرهنگی – اجتماعی ذکر شده. ماهنامه تازه قرار هست که موضوعات هنری ، فرهنگی و اجتماعی را با زبانی که نه آنچنان تخصصی و نه خیلی راحت و ساده پوشش بده . تازه در ۱۶۰ صفحه و تمام رنگی منتشر میشه و دارای بخشهای ثابتی از قبیل : سرمقاله ، گزارش دیپلماتیک ، گزارش ویژه ، ادبیات ، موسیقی ، سینما ، شهروندی ، فلسفه ، معماری ، کتاب و … هست و تا اینجای کار( ۲ شماره ) با یک ویژه نامه نیز همراه بوده. البته چه بهتر که تازه سعی در پوشش بیشتر مسائل فرهنگ و هنری داشته باشه و کمتر سراغ موضوعات اجتماعی که الان در اغلب مجلات و روزنامه ها به اون پرداخته میشه بره ( یه چیزی تو مایه های نافه ). شماره ی اسفندماه تازه با مطالبی از امیر عابدینی ( اپیدمی استعفا در اسرائیل ) ، فتح ا… بی نیاز ( خاستگاه فلسفی عرفانی آرمانشهر ) ، وصال روحانی ( سنگ ؛ مثل ایست وود ) و مطالب خواندنی دیگر از جمله ویژه نامه محرم ، با قیمت ۱۰۰۰ تومان روی دکه ها منتظر شماست.

دوم ) آلبوم هیس ؛ رضا یزدانی : حدودا دو هفته ای هست که آلبوم جدید رضا یزدانی تحت عنوان «هیس» منتشر شده. هیس بعد از پرنده بی پرنده که بعد از انتشار توسط عوامل دولتی جمع آوری شد دومین آلبوم این خواننده ی فوق العاده سبک راک هست. هیس نسبت به آلبوم قبلی تغییرات قابل ملاحظه ای کرده ، سبک کار یزدانی از راک به هارد راک متمایل شده ؛ کار آهنگسازی خیلی حرفه ای تر شده و با افکتهای خوب و مناسب همراه است. و بعد از این باید بگم کار یزدانی به عنوان خواننده و یغما گلرویی به عنوان شاعر فوق العاده عالیه.

رضا یزدانی از تیپ خواننده هایی است که شدیدا نوستالژیکه و اغلب آهنگاش ( خصوصا در پرنده بی پرنده ) ستایش قدیم ها و رسومات گذشته است. ولی در هر صورت « هیس » را باید یک آلبوم متفاوت و عالی در بازار راکد موسیقی ایران بدونیم. قطعات آلبوم هیس از حیث معنا و مفهوم نیز از نمونه های مشابه یک سر و گردن بالاترند.خصوصا قطعات «برج» « کارتون» « یکی در میون » و نا نوشته ها ؛ خلاصه اینکه شدیدا به شما پیشنهاد میکنم بجای گوش دادن به آهنگهای درپیت پاپ که دائما یا به طرف میگن نرو ، بیا ، قربونت ، کجایی ، فدات ! به موزیک رضا یزدانی گوش بدید .

[ دارن به برجی میسازن با ۱۰ هزار تا پنجره ، میگن که قد برجشون از آسمون بلندتره، برای ساختنش هزار ، هزار درخت را سر زدن، پرنده های بی درخت از این حوالی پر زدن ، میگن که این برج بلند ، باعث افتخار ماست ، حیف که کسی نمیدونه خونه ی افتخار کحاست ، باعث افتخار تویی : دختر توی کارخونه که چرخ زنده موندنو دست های تو میچرخونه ، باعث افتخار تویی : سوفور پیر ژنده پوش ، نه این ستون سنگیه لال بدون چشم و گوش ، ستون آسمون خراش ، سایه ات را ننداز رو سرم ، تو شب بی ستاره هم ، من از تو آفتابی ترم ] [برج - آلبوم هیس _ رضا یزدانی ]

سوم ) بورات : هر چند دوستان زیادی در نقد فیلم جدید ساشا بارون کوهن ، بورات تا بحال صحبت کرده اند و در موارد زیادی هم حق با آنهاست ولی این نباید مانع از لذت بردن ما از بعضی شوخی های جالب فیلم و طرز ساخت جسورانه آن بشه . پس در آخر به شما پیشنهاد میکنم اگر تا بحال اون را ندیدید از دستش ندید ؛ این فیلم با همه وقاحت و رفتارهای توهین آمیزی که به مردم جهان سومی میکند ، چیزهایی هم برای یادگیری داره ؛ برای مثال توی سکانسی که بورات با یک مرد امریکایی نشسته و سعی میکند تا روش جوک گفتن امریکایی را یاد بگیره ، مرد امریکایی بعد از این که میشنوه که بورات و خانواده اش برادر عقب مانده اشان را مسخره میکنند میگه : ما در اینجا ، چیزهایی را دست خود مردم نیست و خدا بهشون داده را مورد تمسخر قرار نمیدیم! ما چطور ؟

پینوشت : ببخشید که این پست اینقدر سردستی نوشته شده ، خیلی خسته بودم ! )

سال۷۲ تو حیاط خوابگاه دانشکده، دم دمای غروب صدای ساز می اومد و ما جوونهای اون روز که دیدن ساز و هنرمندی با ساز رو داشتیم فراموش میکردیم، با عجله خودمون رو به زمین چمن اون غروب دم کرده رسوندیم و جوون کم سن و سالی رو دیدیم که نمی شناختیم و بنا به حدس از سال پایینی هایی بود که این روزها همه جای دانشکده ولو بودند و میخواستند هر چه زودتر با قدیمی ترها باب پسرخاله گی  رو باز کنند!،قشنگ یادمه هنوز موهای صورتش هم کامل در نیومده بود و سرخی قشنگی روی لپهاش بود،ولی بی کردار خوب کمونچه میزد و اصلاً به سنش نمیومد که همچین دست و پنجه ای داشته باشه،طبق رسم و رسوم نانوشته محیطهای دانشگاهی کسی رو در اول ورودش تو خوابگاه تحویل نمی گیرند! ولی این ساز لعنتی باعث شد که جلو بریم احوالشو بپرسیم و یکهو پسرخاله بشیم!،بچه نظام آباد بود با مرام مشتی و اصالت قوچانی که اصلاً پنهانش نمیکرد و یجور راحتی و بی غل و غشی خاصی که تو خنده پر سر و صدا و جنجالی که همیشه در اطرافش به پا بود میشد دید،خیلی زود بنا به عادتش همه چیزو ریخت رو دایره، کیه، ازکجا اومده، بچه کدوم محله، شاگرد ساز کیه و و و……خیلی کتاب میخوند و همه چیز میخوند، عشق تئاتر بود و بهرام بیضایی و فیلم رگبار،ایکی ثانیه تو اون غربت جنوب با گروههای ساز و آواز شهرو گروههای تئاتری ریخت رو هم و شد یکپا هنرمند دانشکده و هر جا که   میدیدیش سازش رو هم به اون سنجاق کرده بودند، عاشق همه جور تجربه کردن بود و مثل اجل از سر و کول زمونه بالا و پایین میرفت، بابت همین شلوغ کاریهاش بعضیها دوست داشتن دماغشو بسوزونن ولی به هر حال رفقایی پیدا میشدن که نذارن حق و ناحق بشه، یکسال به اصرارش تهران که بودم یک روز رفتم خونه اشون،یک خونه قدیمی ساز پشت زندان قصر با یک عالمه نقاشی پرتره زنونه کار پدرش که قلم موی خلاقی داره و فهمیدم که به اصرار پدر و مادرش که شرکت نفتی بودند رشته مهندسی رو انتخاب کرده و الحق و الانصاف دانشجوی خوبی بود و به موقع هم درسشو هم تموم کرد ولی دیگه زیر بار شرکت نفت رفتن و کارمند شدن نرفت، رفت دنبال دلش، بعد از فارغ التحصیلی جسته گریخته می شنیدم که کار تئاتر و سینما رو شروع کرده، نمایشنامه مینویسه و پاش به گروهای نمایشی باز شده، و دائماً در طول سال تو سنگلج،تئاتر شهر و فرهنگسرای نیاوران یا داره کارگردانی میکنه یا بازیگری، جوایز زیادی از جشنواره های متعدد داخلی برده که شاید خیلی از دانشکده هنر رفته ها هم به خواب نبینند، بعد از جوایز جشنواره تئاتر فجر دیگه مثل روز روشن بود که سیمش به سیم موفقیت اتصالی کرده و ورودش به کارهایی مثل  آن که دریا می رود ۱۳۸۵،  به نام پدر (۱۳۸۴)، پابرهنه ها در بهشت (۱۳۸۴)، خیلی دور، خیلی نزدیک (۱۳۸۳) و کار و تجربه کنار هنرمندهای خوب بلاخره امسال و همین دیشب در پایان  جشنواره فجر سیمرغ بلورین نقش مکمل مرد رو برای پابرهنه در بهشت برایش به ارمغان آورد، افشین هاشمی رو فکر نکنم بشه متوقف کرد و با توجه به سن و سالش پشتوانه خوبی برای هنرهای نمایشی ایرانه و میشه روزی رو دید که کن و اسکار هم ریز پاش بلرزن………

امروز از اون روزاست که جوونهایی مثل افشین که برخلاف آب شنا میکنن و خواست و آرمانشون به هیچ وجه کنار نگذاشتن باید جشن بگیرن،به افشین و خونواده محترمش تبریک میگم.

پ.ن: فراموش کردم از حضور موفق افشین تو سریالهای تلوزیونی بگم،نیمکت و کار پر مخاطب و زیبای تو گوش سالمم زمزمه کن ،افشین خصوصاً تو کار دومش به بلوغ بیشتری رسیده و داره خودشو با عنصر طنز بیشتر جا میندازه ولی نقشهای جدی تر با رگه طنز رو من شخصاً بیشتر تو کاراش می پسندم.

“شاید بهترین واژه ای که موسیقی آبجیها رو تعریف میکنه،سبک پاپ باشه،جمع شدن موزیسینهای مختلف از فرهنگهای مختلف به خدمت ملودی و موسیقی خاصی از جنس آبجیز در اومده!”

نگفتم!، بالاخره آلبوم آبجیها اومد ودر سایت CDBABY که توزیع کننده اونه میتونید به قیمت ۲۰ دلار و در حجم ۱۲ تراک بخرید و حالشو ببرید!،بخشی از این تراکها رو هم همین جا براتون میذارم:

۱-Geryeye Mard (the Man’s Cry):گریه مرد

۲-Bargard (come Back): برگرد

۳-Barap Barap : باراپ باراپ

۴-Khaastergaari (arranged Wedding): خواستگاری

۵-Cheraa? (why?): چرا؟

۶-Mitoonestam (i Could Have): میتونستم

۷-Man Baa to Hastam (i Am With You): من با تو هستم

۸-Demokrasi (democracy): دموکراسی

۹-Aayeneh (mirror): آینه

۱۰-Eddeaa (pretension) : ادعٌا

۱۱-Nasle Man (my Generation) : نسل من

ایرلندیهارو به مبارزات و خلق و خوی تند و آرامش ناپذیرشون می شناسیم، پدر یانکی ها و آمریکایی تبارهای اصیل که در تاریخ بریتانیا همیشه مشکل جدی و مزاحم همیشگی قدرت حاکمه و سلطنت فخیمه محسوب می شدند، تصویر شخصیتهای ایرلندی رو در فیلمها با اعتراض،آشوب، روح پر تلاطم و موسیقی متفاوت و شناسنامه دارشون  قاب بندی می کنند. نوای موسیقی ایرلندی شما رو به لمس سرزمینی دست نیافتنی با ساز و موسیقی و رقصی متفاوت دعوت می کنه…..

بریتانیا بعنوان مهد اصلی و آمریکا پایگاه دوم موسیقی ایرلندی محسوب میشن، نفوذ فولکلور ایرلندی سبکهایی مثل کانتری و راک اندرول آمریکایی رو وامدار خودش کرده.

نابغه های موسیقی ایرلند در کلاس جهانی قرار دارند و کمتر کسی میتونه از کنار نامهایی مثل: U2, Horslips, Clannad, The Cranberries, The Corrs, Van Morrison, Thin Lizzy, Ciarán Farrell, Sinéad O’Connor, My Bloody Valentine, Rory Gallagher, Republic of Loose ,The Pogues و Westlife بی تفاوت عبور کنه. در کنار سبکهای پاپ و آلترناتیو، بزرگان به نامی در خلق و اجرای موسیقی کلاسیک هم در تالار مشاهیرش پرورش داده. موسیقی سنتی و فولکلوریک ایرلندی قدمتی ۲۰۰ ساله داره و مضامین و عناصرش رو سینه به سینه از فرهنگهایی مثل کلتها  The Celts کسب کرده، اسباب  موسیقیایی یک ارکستر ایرلندی که مایه اصلی اعجاز این موسیقی پر شر و شور به حساب میاد  شامل: Fiddleنوعی  ویلون که تفاوت ظاهری خاصی نداره ولی از لحاظ آرانژمان سیمها و پرده ها، نواهای متفاوتی تولید می کنه،  Flute and Tin Whistle نوعی فلوت ساده و برنجی که صدایی مثل فلوت زن شهر هاملین داره و میتونه ذهنتون رو به دنبال خودش بکشه و در واقع سبک خاصی از اجرا اون رو متفاوت میکنه، Uilleann pipesنوعی ساز بادی بسیار مشکل از لحاظ تکنیک نوازندگی که خودشون معتقدند ۳ دوره ۷ساله یا ۲۱ سال وقت نیاز داره که یک نوازنده هنرمندشو بشه تربیت کرد!!، Harp همون چنگ خودمون!، Accordion and Concertina آکاردئون رو میشناسید ولی کنسرتینا برادرزاده کوچکترشه!!، Banjoهمون گیتار کاسه گردی که تو اجراهای سبک کانتری حتماً دیدید، Bouzoukiگونه خاصی از ماندولین که از یونانیها در قرن نوزدهم به عاریه گرفته شده!، Mandolin این هم یکی از خواهرزاده های اصیل عود به حساب میاد!، Bodhrán از سازهای کوبه ای شبیه دهل که بیشتر لرها در ایران مینوازند و Harmonica  هم که اسباب بازی  خیلی از ماها بوده و ترکیبی از ساز دهنی و ارگ به حساب میاد و یک ساز بادی است، میباشد.

موسیقی ایرلندی رو برای رقص ساختن و تعریف ملموستری نداره!!، در نتیجه به محض نواخته شدنش احساس خاصی به پاها و پایین تنه تان دست میده!!!!

Set dancing و Stepdancingدو سبک محبوب رقص ایرلندی است که تو دنیا هم خواستار زیادی داره و Step dancing  خودش از رقص قدیمی Sean nós dancing نشات گرفته که بسیاری از ایرانیها در حدود سالهای۱۹۹۴-۱۹۹۵با اجرای بی نقص و باشکوه  مایکل فلاتلی Michael Flatley و جین باتلر Jean Butler در اثری با نام Riverdance با اون آشنا هستند که رقصی است در انواع جمعی ، تک نفره و زوجی با ریتمی تند همراه با حرکات کوبه ای پاها و بسیار منظم که شما رو یاد مارشهای نظامی میاندازه….

حدود سالهای دهه هشتاد میلادی بود که اولین بار با صدای غیرمتعارف و تحریرهای  نا آشنا ولی خوشایندی از Dolores O’Riordan خواننده بی مانند سبک راک گروه The Cranberries آشنا شدم و وقتی تونستم معنی شعراشون رو که تمی سیاسی و مبارزاتی در مورد آزادیخواهان ایرلند درک کنم واقعاً هوادارشون شدم!! هنوزم کارهاشون رو بعد از بیست سال دنبال  میکنم. از گروه خانوادگی The Corrs هم خیلی خوشم میاد در این گروه موسیقی ایرلندی غلبه بیشتری داره و هر یک از اعضا خانواده یکی از سازهای اصیلشون رو مینوازند.

پ.ن: تا یادم نرفته بگم موسیقی ایرلندی شاخه ای از فرهنگ و موسیقی Celtic محسوب میشه که یک تمدن پیش از میلاد مسیح و نشات گرفته از تمدن رومی است و دنباله اون رو در بسیاری از فرهنگهای اروپای غربی میتونید دنبال کنید…..

والا من تکلیف خودمو با این کلمه “دم غنیمته” نمیدونم!، نمیدونم از سر سیری و     پر و پیمون بودن به زبون میاد یا آخر غصه و درد و مشکلات که میشه و زورت میگیره،فرافکنی میکنی و میگی لحظه رو بچسب؟؟!!

شاعر معروف یونانی هوراس Horace (Odes 1.11) در شعری در همین منظومه مضمونی داره به لاتین:

carpe diem quam minimum credula poste .                         

is running away from us. Seize the day, and trust as little as possible in the future.

از دستمون داره میره، دم غنیمته و تا جایی که ممکنه کمتر به آینده اعتماد کن!

 carpe diem و مترادف انگلیسیش Seize the day امروزه تو ادبیات مدرن یک تکیه کلام معروفه و سناریو نویسهای هالیوود جا و بیجا یا خودشو بکار میبرن یا با شوخی با حروفش، اشاره ای گذرا به عروس هزار داماد یا دنیای فانی میکنند که باید فریبشو نخورد و حالشو برد!!!!!

اشاره هایی در انجیل با عبارت روحانی: “Eat, drink, and be merry, for tomorrow we die”  ( (Isaiah 22:13 نیز مشابه همین عبارت از اون دریافت میشه و همچنین عبارت لاتینی دیگر memento mori  ”remember that you are mortal” که واعظ شیب است بر بناگوش!! و داده میزنه که فانی هستیم و باید یادمون نره…

نمیدونم خیام هم هوراس میخونده یا نه و یا لاتین دونستن تو عهد خیام باب بوده یا نه، ولی هر جا از اشعار خیام با عبارت می نوش بر خورد کردید همین معنا از اون دریافت میشه مثل:

        مهتاب بنور دامن شب بشکافت       می نوش دمی بهتر از این نتوان یافت

 خوش باش و میندیش که مهتاب بسی       اندر سر خاک یک بیک خواهد تافت

اینکه چرا مفاهیم مشترکی در ادوار مختلف و به زبانهای مختلف از مخیله آدمهایی با منشهای مختلف در میاد دغدغه همیشگی منه، پس چرا اینقدر از هم دور افتادیم؟؟

ردپای این عبارت لاتینی رو در ادبیات، تلوزیون ، فیلم و موسیقی غربیها میتونید بوضوح ببینید.

با همه این آسمون ریسمونهایی که بافتم به نظر شما دم غنیمته رو کجا و  یا در چه زمانی باید بکار برد؟؟؟

پ.ن: یکی از وبلاگدارهای قدیمی هم که همین عنوانو داره و یک شبکه شو تلوزیونی هم رو هاتبرد به همین نام هست که کلیپهای دهه۸۰ و ۹۰ میلادی رو میذاره که خیلی خاطره انگیزه…

موسیقی زیرزمینیUnderground Music مثل همه مفاهیم اونور آبی معنای اصلی خودشو در زبون ما نداره!!!

اصل قضیه به نوعی موسیقی اشاره میکنه که در بستری خودجوش و با حمایت گروهی از طرفدارانش پا میگیره، بدون اینکه بدنبال هیچ رقابت تجاری،سود مالی و عواید بیزنسی مشخصی باشه!، اگر به دنبال معنی نزدیکتری باشیم،شاید معنای موسیقی مستقل مشابه سینمای مستقل بهترین تعریف ممکن باشه، قدمتش هم به دهه ۶۰ میلادی،دهه اعتراض و عصیان جوونای غربی میرسه.

شاخه های متفاوتی مثلHardcore, Punk Rock, Alternative Rock وHip Hop در این بخش از موسیقی شکل گرفته، تعریف فنی تری هم از مقاله ای به نام آقای نصیر مشکوری با مضمون زیر هست که شاید کمک بیشتری به فهم این واژه بکنه: هنر زیرزمینی که موسیقی زیرزمینی نیز بخشی از آن است معمولا به هنری گفته می شود که پیشرو است و هم از لحاظ ایدولوژیک و هم بینش هنری و حتی در بیشتر مواقع از لحاظ طبقاتی خود را از جامعه جدا می کند و خلاف معیارهای فرهنگی و اجتماعی به قصد حرکت می کند، سنت شکنی می کند ومعیارهای جدید می آفریند. در حقیقت بینشی آنارشیستی دارد و هنر رایج را بازاری می پندارد و ارزش هنری برای آن قائل نیست در نتیجه با آن به شکلی بنیادی در تضاد قرار می گیرد و حتی مبارزه می کند. هنر زیززمینی از آنجائی که خصلتی انقلابی دارد می توان آن را مادر تمام نو آوری های هنری دانست چرا که با بریدن خود از جریان معمول فرهنگی جامعه، محفلی می شود برای رشد خلاقیت های نو که آن را اصطلاحا هنر آوانتگارد نیز می نامیم.

این قالب با اون چیزی که ما ایرونیها تعبیر به موسیقی غیر مجاز می کنیم تفاوت عمده ای داره، موسیقی زیرزمینی غربی مخاطب عام نداره و یک گروه از طرفداران یک سبک به صورت کاملاً خودجوش و غیر انتفاعی و فقط در راستای عرضه چیزی که اونها نامش رو یک جور موسیقی گذاشتند پا به عرصه گذاشته و شما هیچوقت تو یک فروشگاه محصولات فرهنگی شاید با    سی دی گروههای این سبک مواجه نخواهید شد و باز معمولاً یک سری اجرا در مکانهایی کاملاً آماتوری، بدون امکانات خاص پخش صدا و بسیار محدود برنامه اجرا می کنند.

از این جا به بعد باید مطلب این ماه رو به دوقسمت تقسیم کرد و به گمان من بهتره فقط به دنبال موسیقی زیرزمینی ایرونی بریم چون خود به خود غیرمجاز هم هست!، ولی اگر اسم موسیقی غیر مجاز رو بیاریم اونوقت دایره وسیعی رو در برمی گیره که جمع کردنش مشکله!

پس از انتخابات دوم خرداد، به یمن فضای باز فرهنگی!،گروهی از جوونهای علاقه مند به موسیقی راک و هاردراک به صورت کاملاً خودجوش دور هم جمع شدند و در داخل ایران گروه پژواک اولین اجرای محدود خودشوعرضه کرد در حالیکه به طور غیر رسمی اجرا کردن سروصدای زیادی بر پا کرد!،گروه بعدی اوهام بود که برای مسیحیان ایران یک کنسرت زنده اجرا کردند و گروههای مثل  127  و  The Technicolor Dream  با اشعار انگلیسی حرکتهای بعدی رو در این زمینه انجام دادند.

موسیقی راک ایرونی برای رسیدن به بلوغ هنوز راه زیادی رو باید گز کنه! و  رد پای ترکیب ناهمگونی از موسیقی جاز، ملودیهای کپی برداری شده فرانک زاپاFrank Zappa ،  Dream Theater و سایر متقدمین رو میشه در جای جای کارهاشون دید.

گروههای موسیقی زیرزمینی ایرونی به اجبار شرایط داخلی زیرزمینی هستند و گرنه اصلاً از درآمد و سود مالی و شهرت بدشون نمیاد و اصولاً در قالب تعریفی که از اسمشون رفت نمی گنجند!، مطمئن باشید ساختار فرهنگی و فاصله ای که از مدرنیسم داریم باعث میشه که پس از آزاد شدن فعالیت موسیقی از این نوع، دیگه هیچ شباهتی با موسیقی زیرزمینی نداشته باشند!!!

پیش درآمد موضوع این ماه را با اثر زیبای هنرمند جوون ایرونی ایمان ملکی در مورد اجرای زیرزمینی موسیقی شروع می کنم،به گمان من موضوع مفصلتر از اینهاست و چون دیماه، ماه منه! پس تا آخر ماه فرصت دارم که براتون مفصلاً مزقون کوک کنم!

پ.ن: به گفته بعضیها این یک اثر خیالیه ، ولی یکی از دوستان که نوازنده است تعریف میکنه که همچین جمعی دراوایل انقلاب تو یکی از زیرزمینهای دانشگاه تهران برای تمرین موسیقی  دور هم جمع میشدن!